بنیاد عبدالرحمن برومند

برای حقوق بشر در ایران

https://www.iranrights.org
امید، یادبودی در دفاع از حقوق بشر در ایران
یک سرگذشت

مجید خازنی

درباره

ملیت: ايران
مذهب: اسلام
وضعیت تأهل: مجرد

مورد

تاریخ کشته‌شدن: ۲۷ مرداد ۱۳۶۰
محل: قم، استان مرکزی، ايران
نحوه کشته‌شدن: تيرباران
اتهامات: ترور یا سوء قصد به جان مقامات جمهوری اسلامی; عضویت در گروه چریکی مخالف نظام; شرکت در تظاهرات ضد رژيم; شرکت در تظاهرات مسلحانه

ملاحظات

خبر اعدام مجید خازنی فرزند محمدباقر و ۷ نفر دیگر، چهارشنبه ۲۸ مرداد ماه ۱۳۶۰ در روزنامه جمهوری اسلامی و پنجشنبه ۲۹ مرداد در روزنامه کیهان به چاپ رسید. متن اطلاعیه در رابطه با اعدام و مشخصات و جرائم آنان از سوی دادستانی کل انقلاب جمهوری اسلامی ایران در اختیار خبرگزاری پارس قرار گرفت. هم چنین خبر این اعدام در ضمیمۀ شمارۀ ۲٦۱ نشریۀ مجاهد، چاپ سازمان مجاهدین خلق ایران، به تاریخ ۱٥ شهریور ۱۳٦٤ نیز به چاپ رسید. این ضمیمه شامل فهرست ۱۲٠۲۸ نفر است که اکثراً وابسته به گروه‌های سیاسی مخالف رژیم بوده‌اند. این اشخاص از تاریخ ۳٠ خرداد ۱۳٦٠ تا زمان چاپ نشریه مجاهد اعدام شده و یا در درگیری با قوای انتظامی جمهوری اسلامی کشته شده‌اند. در رابطه با این گروه آقای احمد حافظی فرزند علی‌اکبر نیز دستگیر شد و قبل از بازجوئی خودکشی کرد.

بر اساس مندرجات اطلاعیه دادستانی کل انقلاب جمهوری اسلامی ایران، دادگاه انقلاب اسلامی قم اسامی آقای مجید خازنی و هفت نفر دیگر"از عوامل و عناصر فعال و موثر منافقین شاخه قم را که با همکاری بسیار موثر مردم مسلمان و همیشه در صحنه این شهر دستگیر و در دادگاه عدل اسلام محاکمه ... و به کیفر الهی اعمال ننگین و ضد انسانی خود رسیدند" را اعلام کرد "تا عبرتی برای اهل تدبر و تفکر گردد."بنابراطلاعات موجود، آقای خازنی از هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران بود.

سازمان مجاهدین خلق ایران در سال ١٣٤٤ پایه گذاری شد که از نظر ایده‌ئولوژی، تشکیلاتی مذهبی و معتقد به اصول و مبانی اسلام بود. این سازمان، با تفسیری انقلابی از اسلام به مبارزه مسلحانه علیه رژیم محمد رضا شاه پهلوی (١٢٩٨- ١٣٥٩) اعتقاد داشت و مارکسیسم را به عنوان روشی علمی برای تحلیل اقتصادی و اجتماعی از جامعۀ ایران می‌پذیرفت و در عین حال، اسلام را سرچشمه الهام فرهنگ و ایده‌ئولوژی خود می‌دانست. در دهه ١٣٥٠، زندانی شدن و اعدام بسیاری از کادرها باعث تضعیف سازمان مجاهدین شد. در سال ١٣٥٤ این سازمان با یک بحران ایده‌ئولوژیک عمیق مواجه شد که در طی آن تعداد زیادی از کادرهای سازمان به نقد و نفی اسلام پرداختند و، پس از حذف فیزیکی چند تن از کادرها و تصفیه اعضای مسلمان، مارکسیسم را به عنوان ایده‌ئولوژی خود برگزیدند. این اقدام در سال ١٣٥٦ منجر به انشعاب و ایجاد بخش مارکسیست لنینیست سازمان مجاهدین خلق شد. در بهمن ماه سال ١٣٥٧، رهبران زندانی سازمان مجاهدین که هنوز معتقد به ایده‌ئولوژی اسلامی بودند، همراه با دیگر زندانیان سیاسی، آزاد شدند و به بازسازی سازمان و عضوگیری پرداختند. پس از استقرار جمهوری اسلامی، مجاهدین که رهبری آیت الله خمینی را پذیرفته، و به دفاع از انقلاب اسلامی برخاسته بودند، حضور در ارگانهای حکومتی و شرکت فعال در حیات سیاسی جامعه را در دستور کار خود قرار دادند. در دو سال اول انقلاب، آن‌ها هواداران بسیاری، به ویژه در مدارس و دانشگاه‌ها، یافتند ولی تلاششان برای کسب قدرت سیاسی، چه از طریق انتصاب توسط مقامات و چه از طریق انتخاب توسط مردم با مخالفت شدید رهبران جمهوری اسلامی روبه رو شد.*

دستگیری و بازداشت

بر اساس اطلاعیه دادستانی کل انقلاب جمهوری اسلامی ایران، آقای خازنی و ۸ نفر دیگر در شهر قم دستگیر شدند. اطلاعی در مورد جزئیات دستگیری و بازداشت این متهم در دست نیست.

دادگاه

براساس اطلاعات موجود، دادگاه انقلاب اسلامی قم آقای مجید خازنی و ۷ نفر دیگر را محاکمه کرده است. اطلاع دقیقی در باره‌ جلسه یا جلسات دادگاه در دست نیست.

اتهامات

در اطلاعیه دادستانی کل انقلاب، اتهامات آقای مجید خازنی "تشکیل هسته مرکزی سازمان منافقین در قم، طرح‌ریزی تظاهرات ضدخلقی۳۰ خرداد و سازماندهی آن و تحریک شرکت کنندگان به مقابله با مردم. حتی اگر منجر به قتل بی‌گناهی گردد. طرح نقشه ترور شخصیت‌ها و انفجار منزل آنان در قم از جمله طرح انفجار جامعه مدرسین حوزه علیمه قم و ترور آنان. تشکیل جلسات سری، شرکت در درگیری‌های خیابانی که منجر به مجروح و شهید شدن عده‌ای از مردم بی‌گناه شهر" سازمان مجاهدین عنوان شد.

در شرایطی که حداقل تضمین‌های دادرسی رعایت نمی‌شود و متهمین از یک محاکمه منصفانه محرومند، صحت جرایمی که به آنها نسبت داده می‌شود مسلم و قطعی نیست.

مدارک و شواهد

در گزارش این اعدام نشانی از مدارک ارائه شده علیه متهم نیست.

دفاعیات

از دفاعیات متهم اطلاعی در دست نیست.

حکم

به حکم دادگاه انقلاب اسلامی قم، آقای مجید خازنی "محارب با خدا و رسول خدا و باغی بر حکومت اسلام" شناخته شد و به اعدام محکوم گردید. او سحرگاه روز سه شنبه ۲۷ مرداد ۱۳٦۰ در قم تیرباران شد.

_________________________

*كنار گذاشتن كامل مجاهدین از نهادهای دولتی و بستن نشریات و دفاترشان از طرفی، و تناقض بین تفسیر مجاهدین و تفسیر حكومت از اسلام از طرف دیگر، اختلافات بین آن دو را تشدید كرد به طوری که رهبران جمهوری اسلامی مجاهدین را «منافق» می‌نامیدند و طرفداران حزب اللهی رژیم، هواداران این سازمان را در هنگام تظاهرات و پخش نشریاتشان آماج حمله خویش قرار دادند و حتی باعث کشته شدن تنی چند از آنها شدند. روز ٣٠ خرداد ١٣٦٠ مجاهدین برای اعتراض به برخورد رژیم با آنها و عزل بنی صدر، رئیس جمهور وقت، تظاهراتی را سازمان دادند که هزاران تن به خیابانها آمدند و برخی از آنان به مقابله با تهاجم پاسداران و افراد حزب اللهی پرداختند. تعداد تلفات آن روز روشن نیست اما تعداد زیادی از تظاهركنندگان دستگیر و در روزها و هفته‌های بعد اعدام شدند. جمهوری اسلامی پس از آن روز سركوب و كشتاری را آغاز کرد كه در تاریخ معاصر ایران بی‌نظیر بوده است و در طی آن هزاران نفر از طرفداران مجاهدین زندانی یا اعدام شدند. سازمان مجاهدین از ٣١ خرداد قیام مسلحانه علیه رژیم را اعلام كرد و پس از آن تعدادی از مسئولان بلندپایه و طرفداران جمهوری اسلامی را ترور کرد.

در تابستان ٦٠، رهبر سازمان مجاهدین و رئیس جمهور مخلوع (ابوالحسن بنی صدر) از کشور گریختند و در فرانسه مستقر شدند و «شورای ملی مقاومت» را تشکیل دادند. این سازمان پس از اخراج رهبران و تعداد زیادی از هوادارانش از فرانسه، در خرداد سال ١٣٦٦ ارتش رهایی بخش ایران را در عراق پایه گذاری کرد که چندین بار وارد خاک ایران شد. آخرین حمله آن تحت عنوان «عملیات فروغ جاویدان» در مرداد ١٣٦٧ شکست خورد. چند روز پس از شکست این عملیات هزاران نفر از هواداران سازمان که در زندانهای جمهوری اسلامی به سر می‌بردند در کشتار دسته جمعی سال ٦٧ اعدام شدند. از تابستان ١٣٦٠ به بعد فعالیت های علنی سازمان مجاهدین خلق ایران در خارج از کشور ادامه یافته است. از دامنۀ فعالیت ها و تعداد اعضا و هواداران کنونی سازمان در داخل کشور اطلاع دقیقی در دست نیست.

به رغم اعلام مبارزۀ مسلحانه از سوی سازمان مجاهدین خلق در فردای ٣٠ خرداد ١٣٦٠، بسیاری از هواداران این سازمان، تعلیمات نظامی ندیده بودند، مسلح نبودند و در عملیات نظامی شرکت نداشته‌اند.

تصحیح و یا تکمیل کنید